Inleiding
Halverwege de vorige eeuw heeft ds. C. Vonk (1904-1993), die een van de voormannen van de Nederlands Gereformeerde Kerken zou worden, een reeks parafraserende bijbelcommentaren opgezet onder de serietitel: De Voorzeide Leer. Deze titel doet tegenwoordig wat onwennig aan, maar het was een verwijzing naar het klassieke doopformulier. Bij de doopvragen werd van ouders de belofte gevraagd hun kinderen naar vermogen te onderwijzen en te laten onderwijzen in ‘de voorzeide leer’. Daarmee was bedoeld de eerder in diezelfde doopvragen genoemde (=voor-gezegde, voornoemde) leer van de christelijke kerk, zoals samengevat in de Apostolische Geloofsbelijdenis. Zelf produceerde Vonk in deze serie een verklaring van het doopformulier, van de Heidelbergse Catechismus (gedeeltelijk) en van de Nederlandse Geloofsbelijdenis, alsmede een doorlopende uitleg van maar liefst 33 bijbelboeken.
Doel en karakter van de serie
In het eerste boek van deel I (Genesis) lezen we in de inleiding dat “de reeks niet bedoelt een Bijbelse geschiedenis te geven. Ook geen commentaar. Aan het een noch aan het ander bestaat in deze tijd behoefte. Iets anders evenwel is het aan iemand alvast iets te vertellen over een stad die zij bezoeken of over een schilderij dat hij bezichtigen gaat. Waarom zou men zo niet de bijbellezer vast iets kunnen meedelen over het boek of de brief of welk deel van de Heilige Schrift ook, dat hij ter hand wil nemen? B.v. hoe zo’n brief of boek ingericht is, welke strekking het heeft enz.? Kortom, het kan zeer nuttig zijn alvast iets af te weten van het antwoord op de vraag hoe het straks te lezen Schriftgedeelte zichzelf bij ons aandient.” Deze doelstelling is in de loop der jaren gehandhaafd, getuige het volgende citaat uit een folder (1975): “Het doel dat bij het opzetten van de reeks ‘De Voorzeide Leer’ en bepaald met de delen over de Heilige Schrift, voor ogen heeft gestaan, is geweest het iedereen die het horen wilde, toe te roepen ‘kijk die Bijbel ‘s een mooi boek zijn! Daarom moet er over die Bijbel zo gesproken worden, dat de mensen er nieuwsgierig naar gemaakt worden en begerig om hem zelf te gaan lezen. Dan is het doel van de auteurs die aan dit werk bijdragen, bereikt. Want zij hebben als uitgangspunt gekozen het onderwijs van de apostel in Romeinen 10:17, zo is dan het geloof uit het horen (c.q. lezen) en het horen door het Woord van Christus. Wie er toe gebracht wordt de Heilige Schrift serieus ter hand te nemen, wordt gebracht onder de bediening van de Heilige Geest, 2 Cor. 3:8″.
De Voorzeide Leer 